logo kenniscentrumsuikerenvoeding 50jaar website

 Onderzoek         Contact  FAQ

Reactie op Suikermaxdag van Foodwatch

Op 9 juli 2019 was het suikermaxdag voor kinderen in de leeftijd van 4 tot 8 jaar. Dit is de dag dat je de door de Wereldgezondheids-organisatie (WHO) aanbevolen maximum hoeveelheid vrije suikers voor een heel jaar al op hebt. Deze dag is in het leven geroepen door Foodwatch. 

Kenniscentrum suiker & voeding onderschrijft de noodzaak om overgewicht en de daaraan gerelateerde ziektes in Nederland terug te dringen. Daar hoort een verminderde calorie-inname, waaronder die uit suikers, bij. We zien echter dat er veel verwarring over de plek van suikers in onze voeding bestaat. Om die reden zetten wij een aantal feiten op een rij. Deze zijn gebaseerd op wetenschappelijke consensus.

De totale suikerinname in Nederland daalt, het aantal mensen met overgewicht is in dezelfde periode fors gestegen.

De eerste Voedselconsumptiepeiling (VCP) uit 1987 liet zien dat Nederlanders in totaal gemiddeld 128 gram suikers per dag aten, in de periode 2012-2016 (laatste VCP) was dit 110 gram per dag, aldus het RIVM1. Dit zijn alle suikers samen: toegevoegde én de van nature aanwezige. In diezelfde periode is het aantal mensen met overgewicht fors gestegen. In 1981 had 33% van de Nederlandse bevolking overgewicht, in 2018 was dit 50%, aldus het CBS2.

Hoeveel ‘vrije suikers’ eten we nu eigenlijk? 

Vrije suikers zijn alle suikers die toegevoegd zijn door de producent of consument alsook suikers die van nature aanwezig zijn in honing, siropen, vruchtensappen en vruchtenconcentraat. Van de 110 gram totale suikers die Nederlanders gemiddeld per dag eten volgens de VCP 2012-2016, komt 68 gram uit vrije suikers (17 suikerklontjes). Dat is 12,8% van de totale dagelijkse energie-inname (en%)1. De rest van de suikers komt van de overige nature aanwezige suikers, zoals in fruit, groente en zuivelproducten. 

Wat zijn precies de richtlijnen?

Foodwatch haalt in haar communicatie de kwantitatieve aanbevelingen (<10 energieprocent vrije suikers) van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) aan. Volgens de aanbeveling van de WHO mag een volwassen vrouw per dag 50 gram (12,5 suikerklontjes) aan vrije suikers binnen krijgen, een volwassen man mag iets meer, namelijk 60 gram (15 suikerklontjes).

Echter, de kwantitatieve richtlijnen van de WHO zijn enkel gebaseerd op het verband tussen suikers en tandcariës, niet op het verband tussen suikers en overgewicht. Daarnaast is in het WHO-rapport te lezen dat de kwantitatieve richtlijn van <10 energieprocent vrije suikers gebaseerd is op een ‘matige’ bewijslast. In Nederland hebben we geen grenswaarden voor de hoeveelheid suiker in de voeding3. Voedingsadviezen zijn in Nederland gebaseerd op de Richtlijnen goede voeding van de Gezondheidsraad4. Zij adviseren alleen om zo min mogelijk suikerhoudende dranken te drinken5. De Europese voedselautoriteit EFSA is momenteel in het proces om te komen tot een advies voor een maximale hoeveelheid totale, toegevoegde en/of vrije suikers in onze voeding, die gebaseerd is op gedegen wetenschappelijk onderzoek. Dit advies wordt begin 2020 verwacht6.

Waarom zit suiker in producten waarin consumenten het niet verwachten? 

Eerder liet Foodwatch weten dat uit hun onderzoek bleek dat aan meer dan de helft van de producten in supermarkten suikers worden toegevoegd. De reden waarom suikers in producten zitten, is omdat ze een functie hebben in voedingsmiddelen. Ze dragen bij aan bijvoorbeeld houdbaarheid, kleur, structuur en volume van producten. Een kleine hoeveelheid suikers weet de basissmaken zuur, zoet en bitter in sommige producten in balans te brengen. 

Deze ‘verborgen suikers’ dragen maar weinig bij aan de totale energie inname, volgens onderzoek van Wageningen University op basis van de gegevens uit de Voedselconsumptiepeiling 2007-2010 (VCP) van het RIVM. Hierbij keken ze naar de inname van alle mono- en disachariden die worden toegevoegd aan hartige voedingsmiddelen waarvan de consument het niet verwacht, zoals bijvoorbeeld in soepen, vlees, kant-en-klaarmaaltijden, groente en sauzen. Uit de resultaten blijkt dat verborgen suikers gemiddeld minder dan 1% (0,7%) van de totale hoeveelheid calorieën leveren. Per dag is dit gemiddeld 4,1 gram. Dat is de hoeveelheid van één suikerklontje7.

Ons standpunt

Kenniscentrum suiker & voeding (KSV) is van mening dat het debat over diverse voedingsstoffen moet worden gevoerd in perspectief van het totale voedingspatroon. In het kader van overgewicht en obesitas tellen alle calorieën mee, ook die van suiker. Overconsumptie is daarbij niet goed. Voor de preventie van overgewicht is een lage inname van suikerhoudende dranken wel van belang. KSV baseert zijn communicatie op wetenschappelijke feiten, op richtlijnen van onafhankelijke adviesorganen zoals die van de Gezondheidsraad, het Voedingscentrum en de EFSA. Er wordt samen gewerkt met een onafhankelijk Wetenschappelijke Raad die verantwoordelijk is voor de inhoud en het beleid van de wetenschappelijke activiteiten en de communicatie. 

Bronnen

1. Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (2018). Voedselconsumptiepeiling 2012-2016. www.wateetnederland.nl
2. Centraal Bureau voor de Statistiek. Lengte en gewicht van personen, ondergewicht en overgewicht; vanaf 1981 (2019)
3. https://www.voedingscentrum.nl/nl/nieuws/who-komt-met-nieuwe-richtlijnen-vrije-suikers.aspx
4. Gezondheidsraad. Richtlijnen Goede Voeding. (2015)
5. Gezondheidsraad. Achtergronddocument: Dranken met toegevoegd suiker. (2015).
6. EFSA. EFSA to give advice on the intake of sugar added to food. https://www.efsa.europa.eu/en/press/news/170323-0 
7. Sluik, D., Feskens, E. J. M. & Hartemink, R. Consumptie van ‘verborgen suikers’ in Nederland - Resultaten uit de Nederlandse Voedselconsumptiepeiling 2007-2010. (2016).

Informatiemap nu digitaal beschikbaar!

informatiemapBent u diëtist, voedingskundige intermediair of beleidsmaker? Dan biedt de informatiemap van Kenniscentrum suiker & voeding u achtergrondgegevens zoals samenvattingen van wetenschappelijke literatuur, verschillende position papers en factsheets. Abonnees ontvangen enkele keren per jaar digitale updates van (delen van) de inhoud. Bekijk de complete informatiemap op www.suikerwetenschap.nl

 

Abonneer op updates

deel deze pagina