logo

 Onderzoek         Contact  FAQ

Sport

Een met zorg samengestelde sportvoeding is één van de belangrijke factoren voor een goede prestatie. Koolhydraten zijn de belangrijkste energiebron voor intensieve inspanningen. Afhankelijk van de duur en de intensiteit van die inspanning hebben sporters meer koolhydraten nodig.

U vindt onder andere informatie over de Nederlandse Norm Gezond Bewegen en het koolhydraatgehalte van de ‘ideale sportdrank’.

Feiten

  • Mensen van alle leeftijden, mannen en vrouwen, hebben baat bij regelmatige fysieke activiteit.
  • Volgens de Richtlijn voor Sportdeelname Onderzoek (RSO) is iemand een sporter als hij of zij tenminste 12 keer in de afgelopen 12 maanden heeft gesport.
  • De sportdeelname (volgens RSO-richtlijn) onder de Nederlandse bevolking boven de 6 jaar schommelt al een aantal jaren rond de 65 procent.
  • Het percentage van de bevolking (6-79 jaar) dat lid is van een sportvereniging is over de jaren stabiel en was 30 procent in 2012.

Vraag en antwoord

Wat wordt er beoogd met het stimuleren van lichamelijke activiteit?

Regelmatige lichamelijke activiteit levert gezondheidswinst op. Matig intensieve lichamelijke activiteit, zoals (regelmatig) fietsen of stevig wandelen, heeft een gunstig effect op de gezondheid. Regelmatig voldoende bewegen verlaagt het risico op verschillende ziekten zoals coronaire hartziekten, diabetes type 2, beroerte, osteoporose, dikkedarmkanker, borstkanker en depressie. Intensieve lichamelijke activiteit, zoals hardlopen, voetballen en tennis bevordert bovendien de conditie van hart, vaten en longen. Het stimuleren van meer bewegen en sporten heeft dus een positieve invloed op de gezondheid. Voldoende lichaamsbeweging leidt tot een betere conditie van hart, bloedvaten en longen. Voldoende lichamelijke activiteit verlaagt ook het risico op het ontstaan van overgewicht. De kans op het krijgen van ziekten en aandoeningen, en overlijden daaraan, neemt af naarmate iemand meer uren per week actief is.

Meer informatie:
Stiggelbout M et al. De gezondheidswaarde van lichamelijke activiteit; een literatuurstudie. Leiden: TNO, 1998.

Department of Health and Human Services, 2008 Physical Activity Guidelines for Americans.

Haskell WL et al. Physical activity and public health: updated recommendation for adults from the American College of Sports Medicine and the American Heart Association. Medical Science in Sports and Exercise, 2007; 39(8): 1423-34.

US DHHS, U.S. Department of Health and Human Services. Physical activity and health: a report of the Surgeon General. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services, 1996.

Zie ook onze position paper Koolhydraten en sportvoeding.

lees verder »

Zijn er sport- en beweegnormen waaraan we zouden moeten voldoen?

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) is vooral gericht op het onderhouden van de gezondheid op de lange duur. Om een goede gezondheid te behouden is het gewenst tenminste 5 dagen per week 30 minuten matig intensief te bewegen. Voor kinderen, jongeren en mensen met overgewicht is het gewenste aantal minuten per dag tenminste 60. De Fitnorm is voor iedereen gelijk: tenminste 3 keer per week gedurende minimaal 20 minuten zwaar intensieve lichamelijke activiteit. De Combinorm is een optelsom van de NNGB en de Fitnorm. Iemand voldoet aan de combinorm wanneer hij/zij aan tenminste aan één van de beide normen voldoet.

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) is in 1998 opgesteld door de universiteiten van Maastricht (MU), Amsterdam (VU), Groningen (RUG), Utrecht (UU), het RIVM, TNO en NOC*NSF. Iemand is semi-actief als er tussen de 1 en 4 dagen per week ten minste 30 minuten matig intensief wordt bewogen. Iemand is inactief als hij of zij op geen enkele dag van de week ten minste 30 minuten matig intensief lichamelijk actief is. Om een goede gezondheid te behouden is het gewenst tenminste 5 dagen per week 30 minuten matig intensieve lichaamsbeweging te hebben. Voor kinderen, jongeren en mensen met overgewicht is het gewenste aantal minuten per dag tenminste 60. Of aan de NNGB wordt voldaan hangt af van de duur (totaal 30 of 60 minuten in blokjes van minimaal 10 minuten), de frequentie (minimaal 5 dagen per week) en de intensiteit (iets hogere hartslag en ademhaling, dus stevig doorwandelen en iets harder fietsen). De Fitnorm is vooral gericht op het onderhouden van fysieke fitheid (uithoudingsvermogen, kracht en coördinatievermogen) en is grotendeels gebaseerd op Amerikaanse richtlijnen.

Meer informatie:
RIVM, Nationaal Kompas Volksgezondheid (2014) - Normen van lichamelijke (in)activiteit

lees verder »

Hoeveel koolhydraten moet duursporten de 'ideale sportdrank' leveren?

Koolhydraten worden in ons lichaam opgeslagen als glycogeen in de lever en in de skeletspieren. Deze koolhydraatvoorraden omvatten minder dan 5% van onze totale endogene energievoorraad. Het gebruik van spierglycogeen draagt echter voor meer dan 50% bij aan de energiebehoefte tijdens langdurige inspanning van een middelmatige-tot-hoge intensiteit. De koolhydraatbeschikbaarheid is daarom een belangrijke voorwaarde om prestaties te kunnen leveren tijdens intensieve training of competitie. Vermoeidheid en uitputting tijdens intensieve fysieke inspanning is dan ook vaak een gevolg van de depletie van voorraden spierglycogeen en/of een daling van de glucoseconcentratie in het bloed. Om een optimale prestatie te kunnen leveren is het essentieel om gedurende intensieve inspanning van langere duur (> 1-2 uur) extra koolhydraten in te nemen.

Meer informatie:
Position paper Kenniscentrum suiker & voeding: Koolhydraten en sportvoeding.

Prof.dr. Luc van Loon - De Menselijke Motor.

lees verder »

Wat is de rol van koolhydraten voor, tijdens en na de sportprestatie?

Voor een optimale prestatie tijdens duursport zijn voor, tijdens, maar ook na het sporten koolhydraten van belang. Koolhydraten zijn belangrijke energieleveranciers die essentieel zijn voor een maximale sportprestatie.

In theorie zit in de hoeveelheden endogene koolhydraten (lever- en spierglycogeen) voldoende energie voor 60-90 minuten intensieve inspanning, maar in de praktijk is het vaak veel lager (30-40 minuten), omdat bij intensieve inspanning de dominante spiervezels in de benen al eerder door hun glycogeenvoorraad zullen raken. De sporter die regelmatig traint, kan langere tijd een bepaalde inspanningsintensiteit handhaven voordat de glycogeenvoorraad uitgeput raakt. Het lichaam van de getrainde sporter weet namelijk meer gebruik te maken van de opgeslagen vetten.

Vooraf:
Het is belangrijk om voorafgaand aan een inspanning de glycogeenvoorraad op peil te brengen, ook al is de maximale voorraad in het lichaam maar beperkt. Koolhydraten zijn als bruikbare brandstof veel sneller beschikbaar dan vetten. Dat is een noodzaak voor een maximale sportprestatie.

Tijdens:
Omdat de glycogeenvoorraad beperkt is, is het ook van belang om tijdens het sporten voldoende koolhydraten in te nemen. De hoeveelheid die nodig is, is afhankelijk van de duur en de intensiteit van de inspanning. De koolhydraatinname tijdens middelmatige tot hoge intensiteit inspanning (> 45 minuten) verbetert het prestatievermogen significant. Een ideale sportdrank voor gebruik voor en tijdens inspanning bevat 6-8 procent (6-8 mmol/l) snel opneembare koolhydraten.

Na:
Herstel is altijd van belang, maar vooral als op korte termijn opnieuw moet worden gepresteerd. Bij het gebruik van een normale voeding zijn de glycogeenvoorraden binnen 24 uur grotendeels weer aangevuld. Maar voor bijvoorbeeld de wielrenners van de Tour de France of atleten die tweemaal per dag intensief trainen, is dat niet snel genoeg. Zij kunnen hun voordeel doen met koolhydraatrijke hersteldranken. Bij een inname van 1,0-1,2 gram koolhydraten per kilogram lichaamsgewicht per uur, leidt dat tot betere resultaten. Een snel herstel wordt gerealiseerd door een sportdrank met een hoger koolhydraatgehalte (6-18% koolhydraten) te kiezen, bij voorkeur gecombineerd met eiwitten (2-6% eiwit of eiwithydrolysaat). 

Meer informatie:
De Menselijke Motor. Prof. dr. Luc van Loon.

Position paper Koolhydraten en sportvoeding, maart 2013.

lees verder »

Afdrukken

Bekijk position paper: Koolhydraten en sportvoeding

Interview met prof.dr. L. Van Loon
Universiteit Maastricht, faculteit ...

'Het probleem is dat we maar heel weinig koolhydraten opslaan in ons lichaam'.

Rol van suiker

  • Inname van suikerhoudende drank kan de prestatie van duursporters verbeteren en helpt bij het op peil houden van de glycogeenvoorraad.
  • Bij korte inspanningen (< 60 minuten) heb je in principe geen extra koolhydraten nodig.
  • Suiker (sacharose) bestaat uit glucose en fructose.
  • Omdat fructose in de darm via een ander transporteiwit wordt opgenomen dan glucose kunnen sporters in dezelfde tijd meer koolhydraten opnemen met sacharose dan met alleen glucose.
  • Onderzoek laat zien dat sporters minder maag-darmklachten ervaren bij inname van een sacharoseoplossing vergeleken met een glucoseoplossing.

Nieuwsbrief: suiker in perspectief

sip39

Voedingsmiddelen die in de winkel een plek krijgen op basis van hun gezamenlijke ingrediënten! Verse tomaten en tomaten in blik, en druiven en wijn die vlak bij elkaar staan! Dat is de ‘supermarkt van de toekomst’. De klant die een product uit het schap pakt en voor de spiegelende schermen houdt, krijgt via sensoren informatie over bijvoorbeeld voedingswaarde, bestrijdingsmiddelen en allergenen. Lees in deze ‘Suiker in perspectief editie 39’ ook de andere verhalen over onderzoek in de supermarkt. 

Nieuwe Infokicks: informatieve filmpjes over suiker

Maakt suiker nu dik of niet? Is suiker verslavend? En waarom zit er eigenlijk suiker in voedingsmiddelen? Om uitleg en antwoord te geven op dergelijke vragen heeft Kenniscentrum suiker & voeding in samenwerking met wetenschappers op dit gebied een vijftal informatieve filmpjes gemaakt.

Bekijk alle infokicks

Informatiemap

informatiemapBent u diëtist, voedingskundige intermediair of beleidsmaker? Dan biedt de informatiemap van Kenniscentrum suiker & voeding u achtergrondgegevens zoals samenvattingen van wetenschappelijke literatuur, verschillende position papers en factsheets. Abonnees ontvangen enkele keren per jaar een update van (delen van) de inhoud.

Vraag gratis aan

deel deze pagina